Doğru bazı hayaller Mehmetleri Fatih yapar. Ama üstesinden gelebilmek kaydıyla !
Farklı markaların içindeki elektronik aksamlar çoğu kez birbirinin aynısıdır. Bu durum çok uzun yıllardır tüplü televizyonların içinde gözleniyordu zaten. Artık akla gelebilen her elektrikli yada elektronik cihazda gerek kasası ve gerekse iç elektronik aksamında karşımıza çıkıyor.
Eskort computer markası çıkmadan önce toplama bilgisayarlara eskort deniyordu. İlk olarak 90 lı yılların hemen başında Karaköy rıhtım civarında bir handa toplama bilgisayar yapıp değişik markalar vurup piyasaya bilgisayar veren bir işletme görmüştüm. Çok şaşırmıştım. O zamanlar hala Philips, Grundig, Sony gibi markalar markadan sayılıyordu. Sony nin spotunu bulmanın mümkün olmadığı son yıllardı.
Sonra büyük bir hızla spot piyasası oluştu ve her markanın aynı görüntüde ucuz olanları çıktı. İnsanlar aynı malı ucuza aldığını sanırdı ama aslında aynı malın eksik yapılmışını almaktaydılar.
Arzu ettiğiniz işlem günümüz piyasasının en çok kullandığı yöntem. İki yolla bir marka ortaya çıkarabilirsiniz. Biri en kısa en kestirme en ucuz yol. Bulduğunuz markasız ucuz spot ürünlere kendi etiketlerinizi yapıştırırsınız. Kağıt üzerinde size ait olan bir markanın bulunduğu uygun tasarımlı çeşitli ebat ve vasıftaki etiketleri bu ürünün gerekli yerlerine yapıştırır piyasaya sürersiniz. Aynı malı bir başkası da kendi etiketleri ile kendi adına piyasaya sürebilir.
En yaygını kameralarda var şu an. Aynı kasa ve aynı özellikte 1000 adet farklı markada kamera var piyasada. Güvenlik kamerası. Fabrikası Çinde bir kameracıya gidiyorsunuz. beğendiğiniz bir modele kendi tescilli markanızı bastırıyorsunuz.
Ben bir dönem İstanbulda yaptırdığım plastol etiketleri pc kasaları üzerine yapıştırıp sattım. Tescilli bir marka olmadığı halde pek rağbet gördü plastolün hatırına şimdi artık her ilde plastolün her çeşidini yapıyorlar.
İkinci zor masraflı yol ; Siz eğer içiyle dışıyla benim markam olsun diyorsanız, birkaç tane marka oluşturup adınıza tescilleteceksiniz. Bir marka kabaca 1000 liraya size ait hale gelir yani kağıt üzerindeki tescil masrafı böyle bir şey. Etiketin şekli vasıfları nasıl olacaksa onlar ayrıca masraf. Adedine şekline göre değişir. Halogram mühürlü barkotlu etiketlerden , aliminyuma serigrafa birçok etiket türü mevcut. Bunların kalıpları tasarımları bilgisayar çıktıları kullanılabilir halde elinizde olacak.
Bilgisayar için ekran, kasa , iç aksamları ve kutuları olacak. kutular ve içindeki kalıp straforlarını baskısı ile beraber İstanbuldan Bursaya hatta anadolu içinde bir çok ildeki oluklu mukavva kutu üreticilerinin bir çoğuna yaptırabilirsiniz. Ama istanbulda daha tümleşik firmalar bulursunuz.
Kasa için gene tasarımı size ait olan metal bir kasayı yapacak bir çok firma bulursunuz. Ama kalıp masrafları montaj masrafları seçeceğiniz metalin kalitesi kalınlığı fiyatı artırıp gider. Hiçte ucuz bir iş değil. Kasasnın tasarımı bile basit bir iş olmasına rağmen çok yorucu olabilir.
Ekran tasarımı işi için çok zor yollardan geçmelisiniz. Kalıplar artık teneke kalıbı kadar ucuz olmaz. Üretim adedi çok büyük sayılara ulaşır. Örneğin 3000-5000 adet metal kasa kalıp parasını ucu ucuna kurtabilirse bir kaç yüz bin ekran kasası kalıp ve tasarım parasını kurtarmayabilir. Sizin için çalışacak firmaların , kişilerin de insafına kalmış bir olay.
İç aksamlar için Çin, Tayvan, Malezya gibi ülkelerdeki üreticileri bulmanız gerek. Örneğin bir firmadan LCD ekranı bulup onun özelliklerine göre kasa tasarımını belirleyek ve imal ettireceksiniz kendi çizgilerinizle.
Main Board siparişini gene bir uzakdoğu firmasına vereceksiniz. Metal kasanızın bu board ile uyumlu olup olmadığına dikkat edeceksiniz. Board üzerinde bile markam olsun derseniz chiplerin veya empirmenin (fiber plaket) üzerine güzel güzel basarlar. Ama asla Türkiyeden temin edeceğiniz şeyler değiller. Hatta Avrupa ülkelerinden bile alamazsınız. Yapabilen eski firmalar yok değil ama uzakdoğunun fiyatına inmeleri de mümkün değil bir bilgisayar anakartında . . .
İkinci yol çok büyük masraflar gerektirir. Oysa aynı sonuçlara birinci yollada ulaşılır bilgisayarda. Örneğin hatları piyasada yaygın olmayan cazip bir ekran modeli bulun kendi markanızı basın. İlginç güzel bir hazır kasa bulun getirtin markanızı basın metal üzerinde kabartma ambleminiz olmaz ama etiketler etkileyici ise pazar bunu hiç umursamayabilir.
Ama genede ucuz yollada piyasada bir bilgisayar matkasını oturtmak öyle bir kaç yüz bilgisayarla olmaz. Epeyce bir stok yapabilmeniz bu markanın yasal izinlerini alıp garanti ve servis şartlarını kanun karşısında yerine getirebileceğini kanıtlamanız lazım.
Ülke içinde bir bilgisayar markası oturtmak her halükarda basit ve ucuz bir iş değildir. 90-100 ekran bir LCD televizyon markası oturtmak çok daha ucuza mal olabilir.
