Merhaba,
Distribütör sadece üreticinin kendisinin direk olarak o ülkede satacağı tek firmadır, başkasına satmaz. Ama isteyen herkes üreticinin diğer ülkelerdeki distribütörlerinden veya kendi ülkesindeki dükkanlardan, fasonculardan falan ürünü getirebilir. Tabii daha ucuza bulabilirse. Bunlar paralel ithalat ve gri market denen şeyler. Bilişimden örnek verirsek türkiye'de onlarca kişi intel cpu'ları getiriyor distribütörü dışında. Bu sorun yaratmaz. Ama distribütörde senin getirdiklerine ne garanti, ne teknik servis vermez. Şimdi burada düşünmek gerek bu üreticiden alan distribütör niye çok pahalı veriyor diye. Bir kere vergilerini, kesintilerini bilmiyorsunuz, korkunç gümrük vergileri var ülkemizde, mesela muzda %145 cıvarı gibi. 10 lıralık mal 24,5 lira oluyor anında. Sonra garanti belgesi zorunluluğu, teknik servis zorunluluğu. Belkide adet üzerine kota vardır. Belki fiyat koruması vardır. Tüm bunlara çok dikkat edin. Çünkü distrübütörler adetli ve anlaşmalı aldığından cidden ucuza alırlar. Tamam paralel ithalat/gri market yapanlar çok, arada sırada ufak tefek ben dahil, ama onlarda 250-300 adet değil 10.000 lerce getiriyorlar.
İlk önce şirketi kurun, gerek yok, hallolur densede olmuyor. Tüm sitelerde satarken başınız belaya giriyor, burası kesin. Sitelerdeki satış adetleriniz artık takipte. Belli bir adet üzeri ilanda ve satışta sorgulanıyorsunuz. Tüm siteler başta gittigidiyor, satış bilgilerini her gün paylaşıyor maliyeyle. Gümrükte ise yorumum yok, açıkcası şirketsiz hiç denemedim ithalat ama sadece şahsi düşüncem 250-300 adet ticacerete girer sorun çıkar bence. Zaten şahıs şirketi denen şirketin masrafı yok. Eğer ürün para kazandıracak, vergisi verilir sorun değil diyorsanız açın şirketi derim. Masrafsız açılış ve istediğinizde kapanışı vardır. 1 günde açılır kapanır.
Şimdi ürünün ne olduğu konusunda bilgimiz olmadığından genel olarak bahsediyorum. Zen'inde söylediği gibi önce kategoriyi bulmak gerek. Önce ürünün tam tanımını öğrenin, hammaddesi, kullanım alanı, boyutları, gramajı, ambalajı gibi. gtip denilen tüm dünyada olabilecek tüm ürünlerin tarifelerini kategorize etmek için ortak kodlar verilmiştir. Mesela örnek gerekirse daha yeni uğraştığım 84.71.60.70.9014.000 mouse'ların girdiği tarife kodudur. Eğer ürün çok basitse kendiniz bulursunuz, gtip diye arayın nette dökümanları var sayfalarca, ama hammaddesi, kullanım alanı, ambalajı falan gibi net belli olmayan bir ürünse sonradan şoka uğramamak için bir gümrük müşavirine ürünü gösterip gtip'ini öğreniyorsunuz, bence en kesin yolu budur.
Gtip'ini bulduktan sonra, gene gümrük müşaviri size söyleyebilir veya siz kendiniz bulursunuz, her gtip'in kendine özgü gümrük vergisi oranı ve kdv oranı ve en önemlisi şartları vardır. Bazı gtip'lerde üstüne ötv veya kültür fonu alınır. Bazılarında ise gümrük vergisi muaftır yani 0 dır. Bazı gtip'lerde senelik kota vardır, bazılarında bir kerede belli adet üzeri getiremezsiniz, bazılarında bir sene içinde belli miktar üzeri (siz değil tüm ithalatcıların toplamında) ülkeye ithalatı yasaktır ve bu miktarı zaten büyük şirketler doldurur. Bazı gtip'lerin ithalatı tamamen yasaktır, sokamazsınız ülkeye. Bazı gtiplerde ise fiyat koruması vardır. Türkiye'de yüksek miktarda üretilen bir ürün daha ucuza gelip üretimi baltalamasın diye minimum ithalat fiyatı konur. Siz daha ucuza bile alsanız gümrük üstünü vergi diye alıp o minimuma tamamlar fiyatı. Bazı ürünlerde özellikle elektroniklerde garanti belgesi vermeniz (şirketsiz olamaz), bazen teknik servis kurma zorunluluğu (en az 10 ilde) gibi olaylar vardır. O yüzden önce mutlaka gtip'ini ve ithalat şartlarını detaylı öğrenin.
Bütün bunları öğrendikten sonra ve eğer ithalatınıza engel yoksa, siz de hala kararlıysanız, olay şudur. Ürünün CIF (yani türkiyeye gümrüğe teslim dahil ücreti)'ini alıyorsunuz satıcıdan. FOB ücrette size kendi ülkesinde limanda teslim etme ücretidir, nakliye, yolda sigorta parası, falan size ait. Tecrübesizseniz uğraşmayın, direk CIF ücretini isteyin gümrüğe gelsin, zaten 250-300 parça kargo ile olacağından gümrüğe CIF ücretle gelir.
Burada bu CIF fiyat üstüne gümrükte sırasıyla varsa gümrük vergisi, üstüne kdv vergisi ve üstüne varsa ötv veya çeşitli fon vergilerini ödeyeceksiniz. Eğer ülkeye ithalatında yasaklama falan yoksa gümrükte bu kadar.
Ama şirket kurduysanız maliyeti hesaplarken unutmamanız gereken iki vergi daha var.
1. KDV vergisi veriyorsunuz ayda bir. Sattığınız ürünlerdeki kdv miktarından, alırken verdiğiniz kdv miktarını çıkartıp devlete veriyorsunuz.
2. gelir vergisi olaraktan net kazancınızın tahmini %20 kadarını.
Şimdi tanıdığım bir ürün olduğundan kablolu mouse'tan ufak bir örnek :)
Mouse'un çinde fiyatı 0,5 $ cıvarı CIF aşağı yukarı.
Örneğin 500 adet gelecekse 500x0,5$ = 250$ yapar.
gtip'i daha önceden buldunuz zaten, 84.71.60.70.9014.000 mouse için. Bu gtipte mouse fiyatına gümrük vergisi muaftır, yani yoktur. KDV vergisi %18, ayrıca %0,5 kültür fonu kesintisi vardır. Ayrıca garanti belgesi zorunluluğu vardır.
250$'ın %18'i 45$ KDV vergisi veriyorsunuz. 250$'ın %0,05'i 12,5$ kültür fonu kesintisi. Garanti belgesi zorunluluğuna girmiyorum, bakanlıktan alınır.
Ürünün size teslim fiyatı 250+45+12,5=307,5$ oldu. Dolara 1,8 TL desek, 307,5x1,8 = 553,5 TL.
Bir mouse maliyeti 553,5/500=1,107 tl oldu. Tanesini 5 TL'den satsanız, 5TLnin %18'i, 0.9 TL kdv vergisi ile satmış olacaksınız. Alırkende 45$ yani 45$x1,8=81 TL kdv ödemiştiniz, mouse başına 81/500=0,162 TL kdv ödediniz alırken. Devlet sizden mouse başına satarken koyduğunuz - alırken verdiğiniz kdvyi ister, yani mouse başına 0.9 - 0.162 = 0.738 TL devlete kdv iadesi vereceksiz. Mouse 1.107 + 0.738 = 1,845 TL oldu. Üstüne en kötüsüne hazırlık olarak %20 cıvarı vergi düşünün, devlet net karınızdan o cıvar gelir vergisi ister, yani 5 tl'den satsanız mouse başına tahmini 5 - 1.845 = 3.155 TL kar gelir, bunun 0.631'i gelir vergisine. . Mouse size vergilerle 1.107 (alış maliyeti) + 0.738 (kdv vergisi) + 0.631 (gelir vergisi tahmini) = 2.476 TL ye gelecektir maksimum. 5 TL'den geri kalan sizindir artıkın.
Tabii bütün bunlar tamamen şirket kurup yasal yapacaksanız olur. Yoksa gümrükten vergileri ödeyip internette riske girip kaçak satarsanız mouse başı 1.5 tl'ye yakın vergiden kurtulursunuz, ama artık çok riskli görüyorum ben. Hele ki gümrükten aldınız, malların elinizde olduğu ve o kadar adedi kendinize almadığınız bilinirken. İşte ithalatcı distribütörün tüm bu vergileri, şartları yerine getirdiğini düşünerek bakın olaya. Tamam iyi kar ediyorlar ama masrafları o kadar az değil.
Uzun yazı oldu ama, işin özeti önce araştırın iyice, vergileri şartları nelerdir. gtip'inizi bulun, vergilerinizi öğrenin. Şartlara cidden çok dikkat, bilişim veya elektronik ise hele %90'ı garanti veya teknik servis mecburiyeti ister. Siz hazırlıksızsanız gümrükte tutarlar önce biraz ve sizden antrepo yani depoda tutma ücreti alırlar bir, sonrada aynen üreticiye geri gönderirler ürünü. Aynı şekilde yasaklı olmasın. Ve bu şartlara uyduktan sonra distrübütörün fiyatına bir daha bakın, belkide aynı fiyata getireceksiniz hatta o adetli aldığından daha fazlaya. Herşeye rağmen ucuza geldi, tamam dediniz, ürünüme ve araştırmama güveniyorum dediniz, benim şahsi görüşüm basit bir vergi mükellefliği yani şahıs şirketi denen olayı masrafsız halledin, sonra vergilerinizi vererek getirip satın. Görüldüğü kadar kolay ve vergisiz, masrafsız bir iş değil maalesef.
Bu arada tecrübeniz olmadığından ben gümrük müşavirine gidin diyorum isterseniz. 1 saatlik danışmanlık 100-150 TL arası alıyorlar. Verin parasını, danışın. Ürünü gösterin gtip'ini ve tüm vergilerini, şartlarını öğrenin. Sonra ortada kalmayın.
İyi günler herkese...
