Üretip Satan Rezil, Alıp Satan Vezir
Bu deyişi eski toprak bir ustadan duydum. Duyduğum gibi de kaptım. Türkiye, hatta dünyadaki ekonomik değişimi çok iyi özetliyor.
Eğer üreticiyseniz, yanınızda 10larca kişiye istihdan sağlıyorsanız ve ürettiğiniz ürünü sürekli geliştirip, sürekli kaliteliyi yapmaya çalışarak satıyorsanız her ay önce devlete verginizi, SSKnızı, sonra elektriğinizi, sonra işçinizi, sonra tedarikçinize hammaddenizi ödersiniz. Ayın sonu geldiğinde sıra size gelmiştir. Ama fazla sevinmeyin, tam bitti derken yine ay biter, bir aybaşı daha gelir.
Üretimin sıkıntısını çekersiniz. Üretim yetişmez, müşteri kıllatır, işçinin derdi tasası bitmez, işçi bulamazsın, hammade bulamazsın, bulsan istediğin gibi iş çıkmaz, üretim hatası olur zarar, müşteri fiyat kırmak için malına çamur atar, rakiplerin mal satmak için senden düşük fiyat vererek fiyat kırar. Güzel bir ürün yaparsın anında senden ucuza kopyaların çıkar. Müşteriye malı satarsın bu sefer ödemesini alamazsın. Ödeme alacakken müşterin malı satamaz çamura yatar sana iade etmeye kalkar. Binlerce TL para yatırarak aldığın makinalar durduğu yerde değer kaybeder, atsan atılmaz, satsan satılmaz. O kadar parayı daireye, dükkana, araziye yatırsam daha çok para kazanırım diye düşünürsün. REZİL olursun.
Ama alıp satsan öyle mi? Elinde nakit sermayen varsa senden kralı yoktur. Paranla herkesi kapında dizersin, istediğin adamdan malını alırsın. İstediğin gibi malını yaptırtırsın. Beğenmedin mi geri gönderirsin, bozuk mu çıktı geri gönderirsin. Satamadın mı çirkefe yatar indirim istersin. Satamadın mı fiyat kırar, maliyetine satar gene zarar etmezsin. Üreticiden fiyatı gebertirsin, son kullanıcıya X2, X3 fiyatına satarsın. Paran maldadır, her zaman paraya döndürebilirsin, üretim makinasında durduğu yerde değer kaybetmez.
Enayilik bu ülkede üretim yapmak. O kadar kişiye istihdam sağlamak, geçim kaynağı yaratmak. Hem paranızdan hem sağlığınızdan olursunuz. Fabrika kuracağınız parayı gayrimenkule yatırırsanız hem paranıza para katar, hem de toplumda saygın biri olursunuz. Fabrika kurararsanız riski alıp, yatırdığınız para gün be gün kaybolur. |