Son zamanların revaçta olan işi, solucan gübresi üretimi düşük bütçeyle başlanabilecek bir iş olup, bu yazı bu işe girmek isteyen girişimcilerin akıllarına takılan başlıca soruları cevaplamak için hazırlanmıştır.
Solucan Gübresi Nedir?
Solucan gübresi, çok sayıda simbiyotik ve asimbiyotik bakteri, asimbiyotik mikroorganizmalardan azoto bakteri (azor fiksasyonu yapan bakteri) ve mikoriza mantarı içermektedir. Bu mikroorganizmaların toprak içerisinde bulunan fakat bitki tarafından bünyesine alınamayan besin maddelerini parçala**** bitki tarafından alınabilir forma dönüştürdüğü belgelenmiştir. Kırmızı Kaliforniya Solıucanlarına (Eisenia Foetida) verilen yemin (büyükbaş hayvan gübresi) solucanlar tarafından tamamen tüketilerek saf solucan dışkısı elde edilir ve bu ürüne solucan gübresi denilmektedir.
Solucan Gübresi Üretimi Karlı Bir İş midir?
Bu sorunun cevabını aşağıda başlıklar halinde belirttiğimiz faktörler çerçevesinde inceleyelim.
-Solucan Sayısı
Yatırıma göre geri dönüş hesabı yapabilmek için en temel parametremiz solucan sayısıdır. Solucanlar uygun koşullarda sayı olarak 3 ayda iki katına çıkabildiklerinden başlangıç sayısı yatırımın geri dönüşünü etkileyecektir. Örneğin 100.000 solucanla başlayan bir üretici bir sene sonunda 1.6 milyon solucan sayısına ulaşabilecekken 200.000 adet solucanla başlayan üretici aynı sürede 3.2 milyon solucan sayısına ulaşabilecektir. Ticari anlamda kayda değer miktarda solucan gübresi üretebilmek için bir kaç milyon adete ulaşmak gerekir. Bu nedenle biz mümkünse en az 200.000 adetle başlanılmasını tavsiye ediyoruz.
–Gübre Üretimi
Hesaplamamıza devam edersek, 1 milyon kırmızı kaliforniya solucanı ayda 5 ton yem (ton fiyatı yaklaşık 70 tl) tüketir ve bu tüketim sonucu 1,5-2,5 ton arası miktarda solucan gübresi (ton fiyatı yaklaşık 3000Tl) üretir. Bu gübre 2 ay nemini %20’ye düşürmek amacıyla bekletilir ve artık paketlemeye, kullanıma ve satışa hazır hale gelir. İşte bu 1 milyon seviyesinden itibaren başlayan bu üretim döngüsü ile ayda 1,5-2,5 ton solucan gübresisağlanabilirken, tesis kapasitesi uygunsa 3 ay sonra solucan sayısı katlandığından ayda 3-5 ton arası solucan gübresi üretimi sağlanabilecektir. Ve bu döngü aynı şekilde tesis kapasitesine göre devam edecektir. Çoğu zaman talep büyük üreticilerden geldiği için stoklayıp toptan satma şeklinde satış gerçekleşmektedir. O nedenle işe girerken bu gelir döngüsünü işe girer girmez her ay gübre satılacak şeklinde düşünmeden sabırlı olmanız gerekmektedir.
-Solucan Türü
Eğer aldığınız solucan türü Eisenia fetida (kırmızı kaliforniya solucanı) değilse hem solucan sayısı hem de elde edilecek solucan gübresi noktasında yukarıda zikredilen rakamlara ulaşamayacaksınız. Bu nedenle doğru ırk ile başlamamak üreticilerin karşılaştığı sıkıntıların ve hayal kırıklıklarının temel nedenlerinden biridir.
–Ciro
Doğru ırk ve uygun koşullar altında üretime başladınız ve 1 milyon seviyesine ulaştınız. Solucan gübresi 2-4 tl arası pazar bulabildiğinden bir milyon adet seviyesine ulaştıktan sonra ilk ay ortalama 6 bin tl bir ciro elde edebileceksiniz. Solucan sayısının iki katına çıkacağından bir sonraki 3 ay için bu ciro aylık 12 bin tl civarında gerçekleşecektir. Bu seviyeler işçiliğini bizzat yapabileceğiniz seviyeler olduğundan yer size ait değilse kira, elektrik ve su giderleri gibi temel giderler düştükten sonra bu cironun ¾’ünün rahatlıkla kar olarak kaldığını göreceksiniz.
–Girişimci
Yatırımın karlı olup olmadığını belirleyecek en önemli faktör girişimcinin işe olan saygısı ve sahiplenişidir. Bu işi ne denli profesyonel yapmaya çabalar ve ne denli doğru adımlar atarak ilerlerse o denli fark yaratacak ve mesafe kat edecektir. Dolayısıyla siz de sektördeki başarı hikayelerinden birine imza atabilirsiniz. Ancak eğer bu işe girecekseniz her şeyden önce bir canlı yetiştirdiğinizi unutmadan özen göstermeniz gerekmektedir.
-Fayda Maliyet Oranı
İktisat bilimine göre bir yatırım planlaması yapılırken fayda maliyet oranı (FMO) hesaplaması yapılır. Bulunan değer 1’in üzerinde olması halinde yatırım yapılabilir sonucuna varılır. Değer ne kadar yüksekse yatırım da o denli karlı bir yatırımdır. 2014te yapılan araştırmalar FMO değerini küçük ölçekte 1.73; orta ölçekte 1.85; büyük ölçekte ise 2.0 olarak belirtmektedir. Bu da işin oldukça yatırım yapılabilirdüzeyde olduğunu göstermektedir.
Kimyasal Gübre Üreticileri Solucan Gübresi Hakkında Ne Düşünüyor? Solucan Gübresini Nereye Satabilirim?
Solucan gübresi bilindikçe ve yayıldıkça talep noktasında arza nazaran oldukça fazla artış gerçekleşmektedir. Çünkü artık kimyasal gübre ile kıyaslanmadan sadece organik gübre olduğu (yüksek verimli ve toprağı zenginleştirici bir organik gübre olduğu) için dahi talep oluşmaktadır. Zira kimyasal gübre ile organik gübre arasındaki tercih sağlıksız yaşam ile sağlıklı yaşam arasındaki tercihle eşdeğerdir. Organik ürün üretiyorum diyen üreticinin kimyasal gübre ve ilaç kullanması yasal olarak mümkün değildir. Oysa Türkiye’deki talep organik yaşama doğru evrilmektedir ve üreticilerin bu değişime ayak uydurması gerekmektedir. Örneğin çiğ süt üretimi UHT üretimi pazara hakim olmasına rağmen talebin evrilmesi neticesinde her geçen gün artmaktadır. Hatta Bakanlık yaşanan bu talep nedeniyle yakın zamanda çiğ süt üretimine standart getiren tebliği yayımlamıştır. İşte organik sebze ve organik meyveyi tercih eden kitle de yine UHTlere rağmen çiğ sütü tercih eden ve uzmanların tavsiyeleri doğrultusunda yoğurdu evde yapmaya başlayan aynı kitledir. Yani organik beslenme talebi kanser dahil her türlü hastalık riskini azaltıp sağlıklı yaşamak isteyen herkesin talebidir ve en doğal hakkıdır.
Hangi çiftçiye sorulursa sorulsun imkan olsa kimyasal gübreyi mi organik gübreyi mi tercih edersiniz diye kesinlikle organik gübre diyecektir. Ancak verim kaygısı yaşayan çiftçiler tüm zararlarını bilmesine rağmen bugüne kadar organik ürün üretimine (büyük ölçüde) yönelmediler. Bunun en büyük sebebi mevcut organik gübrelerin verimi gerçekten de ciddi anlamda düşürdüğü ve daha fazla sulama ihtiyacı gerektirdiğidir. Ancak artık su tutma kapasitesini artıran ve yüksek verim sağlayan organik solucan gübresi bu kaygıları gidermeye talip olup batıdan transferle tarım gündemine girdiğinden beri kullanımı da yaygınlaşmaktadır. Türkiye’nin en büyük kimyasal gübresi üreticilerinden Toros Gübrenin sahibi Murat Girgin dahi kendisinin yaptırdığı çalışmalar sonucu 15 kg solucan gübresinin 1 römork sığır gübresine eşit olduğunu beyan etmektedir. Ulusal basına yansıyan haberlere internetten rahatlıkla erişebilirsiniz..
Size iddialı bir tavsiye olarak gelebilir ama biz örnek olarak akıllı telefon üretimine geçemeyen ve asla yıkılmaz denilen telefon üreticilerinin sektörden nasıl silindiğini iyi araştırmanızı önermekteyiz.
Öte yandan her ne kadar sayıları binleri bulan girişimci kırmızı kaliforniya solucanı alıp irili ufaklı tesislerde solucan yetiştirmeye başladıysa da solucan gübresi; gübre sektörünün büyüklüğü, devletin kimyasal gübre kullanımını terk etme doğrultusunda adımlar atması ve böylesine yüksek değerli organik gübre açığının fazla olması nedeniyle pazarlama sorunu yaşanmayan uzun süre de yaşanmayacak bir üründür. Tavsiyemiz kendi pazarınızı yaratabilmek adına ilk yıl içinde ürettiğiniz solucan gübresini numune olarak ücretsiz şekilde çiftçilere ve özellikle seralara vermek ve memnuniyetleri sonrasında taleplerine göre üretip stokladığınız solucan gübresini bir seferde yüksek tonajla satmaktır.
Fatih AKPINAR- EKOGÜBRE 05554896305 – www.ekogubre.com.tr - www.facebook.com/ekogubre
Solucan Gübresi Nedir?
Solucan gübresi, çok sayıda simbiyotik ve asimbiyotik bakteri, asimbiyotik mikroorganizmalardan azoto bakteri (azor fiksasyonu yapan bakteri) ve mikoriza mantarı içermektedir. Bu mikroorganizmaların toprak içerisinde bulunan fakat bitki tarafından bünyesine alınamayan besin maddelerini parçala**** bitki tarafından alınabilir forma dönüştürdüğü belgelenmiştir. Kırmızı Kaliforniya Solıucanlarına (Eisenia Foetida) verilen yemin (büyükbaş hayvan gübresi) solucanlar tarafından tamamen tüketilerek saf solucan dışkısı elde edilir ve bu ürüne solucan gübresi denilmektedir.
Solucan Gübresi Üretimi Karlı Bir İş midir?
Bu sorunun cevabını aşağıda başlıklar halinde belirttiğimiz faktörler çerçevesinde inceleyelim.
-Solucan Sayısı
Yatırıma göre geri dönüş hesabı yapabilmek için en temel parametremiz solucan sayısıdır. Solucanlar uygun koşullarda sayı olarak 3 ayda iki katına çıkabildiklerinden başlangıç sayısı yatırımın geri dönüşünü etkileyecektir. Örneğin 100.000 solucanla başlayan bir üretici bir sene sonunda 1.6 milyon solucan sayısına ulaşabilecekken 200.000 adet solucanla başlayan üretici aynı sürede 3.2 milyon solucan sayısına ulaşabilecektir. Ticari anlamda kayda değer miktarda solucan gübresi üretebilmek için bir kaç milyon adete ulaşmak gerekir. Bu nedenle biz mümkünse en az 200.000 adetle başlanılmasını tavsiye ediyoruz.
–Gübre Üretimi
Hesaplamamıza devam edersek, 1 milyon kırmızı kaliforniya solucanı ayda 5 ton yem (ton fiyatı yaklaşık 70 tl) tüketir ve bu tüketim sonucu 1,5-2,5 ton arası miktarda solucan gübresi (ton fiyatı yaklaşık 3000Tl) üretir. Bu gübre 2 ay nemini %20’ye düşürmek amacıyla bekletilir ve artık paketlemeye, kullanıma ve satışa hazır hale gelir. İşte bu 1 milyon seviyesinden itibaren başlayan bu üretim döngüsü ile ayda 1,5-2,5 ton solucan gübresisağlanabilirken, tesis kapasitesi uygunsa 3 ay sonra solucan sayısı katlandığından ayda 3-5 ton arası solucan gübresi üretimi sağlanabilecektir. Ve bu döngü aynı şekilde tesis kapasitesine göre devam edecektir. Çoğu zaman talep büyük üreticilerden geldiği için stoklayıp toptan satma şeklinde satış gerçekleşmektedir. O nedenle işe girerken bu gelir döngüsünü işe girer girmez her ay gübre satılacak şeklinde düşünmeden sabırlı olmanız gerekmektedir.
-Solucan Türü
Eğer aldığınız solucan türü Eisenia fetida (kırmızı kaliforniya solucanı) değilse hem solucan sayısı hem de elde edilecek solucan gübresi noktasında yukarıda zikredilen rakamlara ulaşamayacaksınız. Bu nedenle doğru ırk ile başlamamak üreticilerin karşılaştığı sıkıntıların ve hayal kırıklıklarının temel nedenlerinden biridir.
–Ciro
Doğru ırk ve uygun koşullar altında üretime başladınız ve 1 milyon seviyesine ulaştınız. Solucan gübresi 2-4 tl arası pazar bulabildiğinden bir milyon adet seviyesine ulaştıktan sonra ilk ay ortalama 6 bin tl bir ciro elde edebileceksiniz. Solucan sayısının iki katına çıkacağından bir sonraki 3 ay için bu ciro aylık 12 bin tl civarında gerçekleşecektir. Bu seviyeler işçiliğini bizzat yapabileceğiniz seviyeler olduğundan yer size ait değilse kira, elektrik ve su giderleri gibi temel giderler düştükten sonra bu cironun ¾’ünün rahatlıkla kar olarak kaldığını göreceksiniz.
–Girişimci
Yatırımın karlı olup olmadığını belirleyecek en önemli faktör girişimcinin işe olan saygısı ve sahiplenişidir. Bu işi ne denli profesyonel yapmaya çabalar ve ne denli doğru adımlar atarak ilerlerse o denli fark yaratacak ve mesafe kat edecektir. Dolayısıyla siz de sektördeki başarı hikayelerinden birine imza atabilirsiniz. Ancak eğer bu işe girecekseniz her şeyden önce bir canlı yetiştirdiğinizi unutmadan özen göstermeniz gerekmektedir.
-Fayda Maliyet Oranı
İktisat bilimine göre bir yatırım planlaması yapılırken fayda maliyet oranı (FMO) hesaplaması yapılır. Bulunan değer 1’in üzerinde olması halinde yatırım yapılabilir sonucuna varılır. Değer ne kadar yüksekse yatırım da o denli karlı bir yatırımdır. 2014te yapılan araştırmalar FMO değerini küçük ölçekte 1.73; orta ölçekte 1.85; büyük ölçekte ise 2.0 olarak belirtmektedir. Bu da işin oldukça yatırım yapılabilirdüzeyde olduğunu göstermektedir.
Kimyasal Gübre Üreticileri Solucan Gübresi Hakkında Ne Düşünüyor? Solucan Gübresini Nereye Satabilirim?
Solucan gübresi bilindikçe ve yayıldıkça talep noktasında arza nazaran oldukça fazla artış gerçekleşmektedir. Çünkü artık kimyasal gübre ile kıyaslanmadan sadece organik gübre olduğu (yüksek verimli ve toprağı zenginleştirici bir organik gübre olduğu) için dahi talep oluşmaktadır. Zira kimyasal gübre ile organik gübre arasındaki tercih sağlıksız yaşam ile sağlıklı yaşam arasındaki tercihle eşdeğerdir. Organik ürün üretiyorum diyen üreticinin kimyasal gübre ve ilaç kullanması yasal olarak mümkün değildir. Oysa Türkiye’deki talep organik yaşama doğru evrilmektedir ve üreticilerin bu değişime ayak uydurması gerekmektedir. Örneğin çiğ süt üretimi UHT üretimi pazara hakim olmasına rağmen talebin evrilmesi neticesinde her geçen gün artmaktadır. Hatta Bakanlık yaşanan bu talep nedeniyle yakın zamanda çiğ süt üretimine standart getiren tebliği yayımlamıştır. İşte organik sebze ve organik meyveyi tercih eden kitle de yine UHTlere rağmen çiğ sütü tercih eden ve uzmanların tavsiyeleri doğrultusunda yoğurdu evde yapmaya başlayan aynı kitledir. Yani organik beslenme talebi kanser dahil her türlü hastalık riskini azaltıp sağlıklı yaşamak isteyen herkesin talebidir ve en doğal hakkıdır.
Hangi çiftçiye sorulursa sorulsun imkan olsa kimyasal gübreyi mi organik gübreyi mi tercih edersiniz diye kesinlikle organik gübre diyecektir. Ancak verim kaygısı yaşayan çiftçiler tüm zararlarını bilmesine rağmen bugüne kadar organik ürün üretimine (büyük ölçüde) yönelmediler. Bunun en büyük sebebi mevcut organik gübrelerin verimi gerçekten de ciddi anlamda düşürdüğü ve daha fazla sulama ihtiyacı gerektirdiğidir. Ancak artık su tutma kapasitesini artıran ve yüksek verim sağlayan organik solucan gübresi bu kaygıları gidermeye talip olup batıdan transferle tarım gündemine girdiğinden beri kullanımı da yaygınlaşmaktadır. Türkiye’nin en büyük kimyasal gübresi üreticilerinden Toros Gübrenin sahibi Murat Girgin dahi kendisinin yaptırdığı çalışmalar sonucu 15 kg solucan gübresinin 1 römork sığır gübresine eşit olduğunu beyan etmektedir. Ulusal basına yansıyan haberlere internetten rahatlıkla erişebilirsiniz..
Size iddialı bir tavsiye olarak gelebilir ama biz örnek olarak akıllı telefon üretimine geçemeyen ve asla yıkılmaz denilen telefon üreticilerinin sektörden nasıl silindiğini iyi araştırmanızı önermekteyiz.
Öte yandan her ne kadar sayıları binleri bulan girişimci kırmızı kaliforniya solucanı alıp irili ufaklı tesislerde solucan yetiştirmeye başladıysa da solucan gübresi; gübre sektörünün büyüklüğü, devletin kimyasal gübre kullanımını terk etme doğrultusunda adımlar atması ve böylesine yüksek değerli organik gübre açığının fazla olması nedeniyle pazarlama sorunu yaşanmayan uzun süre de yaşanmayacak bir üründür. Tavsiyemiz kendi pazarınızı yaratabilmek adına ilk yıl içinde ürettiğiniz solucan gübresini numune olarak ücretsiz şekilde çiftçilere ve özellikle seralara vermek ve memnuniyetleri sonrasında taleplerine göre üretip stokladığınız solucan gübresini bir seferde yüksek tonajla satmaktır.
Fatih AKPINAR- EKOGÜBRE 05554896305 – www.ekogubre.com.tr - www.facebook.com/ekogubre
www.ekogubre.com.tr