Alıntıdır...
5187 sayılı yeni Basın Kanunu TBMM’den 9 Haziran 2004 tarihinde geçti. Türkiye’nin neresinde olursa olsun süreli yayın çıkarmak isteyen kişi kurum ya da kuruluşlar o merkezdeki Cumhuriyet Başsavcılığı’na beyanname vererek bildirimde bulunmak zorundadır.
Türkiye’de gazete&dergi vs yayını izne tabi değildir. Ancak gerekli belgeleri hazırlayıp ilgili makamlara vermek suretiyle bir “bildirim” zorunluluğu vardır.
Kuruluşta yapılan bildirimin ardından çıkan her nüshanın ikişer örneği ilgili cumhuriyet savcılığına “alındı belgesi” karşılığında gönderilmelidir.
Yayın başladıktan sonra en geç bir ay içerisinde mevkutenin sahibi yazı işleri müdürü ve yazarlarının “mal bildirimi”nde bulunması -ve her yıl yenilemesi- gerektiğini de ayrıca hatırlatalım.
Mevkute kuruluşunda mevkutenin sahibi ve mevkutenin sorumlu yazıişleri müdürü ile ilgili verilmesi gereken belgeleri Basın Kanunu’nun aşağıda aktardığımız maddeleri net cümlelerle açıklamaktadır.. Önce kanun maddelerini aktaralım ardından da en alt bölümde detaylı olarak yapılacak işlemler konusunda bilgi aktaracağız.
KURULUŞTA GEREKLİ OLAN BELGELER
Beyanname verilmesi
MADDE 7. — Süreli yayınların çıkarılması için kaydedilmek üzere yönetim yerinin bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığına bir beyanname verilmesi yeterlidir. Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından düzenlenen kayıtlar alenidir.
Kayıt için verilen ve yayın sahibi sahibin küçük veya tüzel kişi olması halinde temsilcisi ile sorumlu müdür tarafından imzalanan beyannamede yayının adı ve mahiyeti hangi aralıklarla yayımlanacağı yönetim yeri sahibinin varsa temsilcisinin sorumlu müdürün ad ve adresleri ile yayının türü gösterilir.
Beyannameye 5 inci ve 6 ncı maddelerde yazılı şartların varlığını gösteren belgeler ile yayın sahibi tüzel kişi ise tüzüğünün veya ana sözleşmesinin veya vakıf senedinin bir sureti eklenir.
Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından beyanname ve eklerinin teslim edildiğini gösteren bir alındı belgesi verilir.
Beyannamenin incelenmesi
MADDE 8. — Beyannamenin ve eklerinin gerekli veya gerçek bilgileri içermemesi veya yayın sahibinin veya temsilcisinin veya sorumlu müdürün 5 inci ve 6 ncı maddelerde yazılı şartlara sahip olmaması halinde Cumhuriyet Başsavcılığı beyannamenin verilmesinden itibaren iki hafta içinde eksikliğin giderilmesini veya gerçeğe aykırı bilgilerin düzeltilmesini yayın sahibinden ister. Bu istemin tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde yerine getirilmemesi halinde Cumhuriyet Başsavcılığı yayımın durdurulmasını asliye ceza mahkemesinden talep eder. Mahkeme en geç iki hafta içinde karar verir. Bu karara karşı acele itiraz yoluna başvurulabilir.
Beyanname içeriğinde meydana gelen her değişiklik iki hafta içinde gerekli belgelerle birlikte yeni bir beyanname ile aynı makama bildirilir.
Birinci fıkra hükmü değişikliğe ilişkin beyannameler hakkında da uygulanır.
Sorumlu müdürün bu görevden ayrılması halinde yenisi tayin edilinceye kadar sorumluluk yayın sahibine veya temsilcisine aittir.
Süreli yayın sahibinin hakkını kaybetmesi
MADDE 9. — Süreli yayın sahibinin beyanname verdiği tarihten itibaren bir sene içinde süreli yayın yayımlanmaz veya yayımlandıktan sonra yayıma üç yıl müddetle ara verilirse beyanname hükümsüz kalır ve sağladığı hak ortadan kalkar.
556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri saklıdır. Ancak bu Kanunun yürürlük tarihinde 5680 sayılı Basın Kanunu gereği mevkute neşredenler 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereği mevkute neşretmekten alıkonulamazlar.
Teslim yükümlülüğü
MADDE 10. — Basımcı bastığı her türlü yayının imzalı iki nüshasını dağıtım veya yayımın yapıldığı gün mahallin Cumhuriyet Başsavcılığına teslim etmekle yükümlüdür.
Bu yükümlülük basılmış eserin içerik ve biçim yönünden herhangi bir değişikliği içeren daha sonraki basımları ile tıpkı basımları için de geçerlidir.
Basımcıya bu yükümlülüğünü yerine getirdiğine dair bir alındı belgesi verilir.
Beyanname örnekleri:
Beyanname-1 (sorumlu müdür ve sahipler için) /
http://www.medya-turk.net/mevzuat-beyanname-1.xlsBeyanname-2 (yayın beyannamesi) /
http://www.medya-turk.net/mevzuat-beyanname-2.xlsKanunun tümünü word belgesi halinde indirmek için: 5187 Sayılı Basın Kanunu
——————————————————————————–
BİRAZ DAHA DETAY İSTERİZ DİYENLERE ÖZEL
Efendim yukarıdaki yasa metni her ne kadar istenen belgeleri detaylı olarak açıklıyorsa da
uygulamada bunun nasıl olacağı kafa karıştırıyor tekrar tekrar soruluyor.
O nedenle biraz daha bilgi vermek uygun olacak…
Süreli yayın konusunda ilgili cumhuriyet savcılığına verilecek ilk belgeleri anlatarak başlayalım.
Gereken belgeler
Bu sayfada linki bulunan beyannameler hem sorumlu müdür hem de yayın sahibi için ayrı ayrı doldurulur. Sorumlu müdür olabilmek için en az lise mezunu olma şartı aranmaktadır.
Sorumlu müdür sigortalı olarak ve 212 sayılı yasaya göre çalıştırılmalıdır. Bu nedenle
sorumlu müdür için ayrıca bir SSK fişi hazırlatmanız ve beyannamesini o işyerini esas
göstererek vermeniz gerekecek. (Mali müşaviriniz bu konuyu detaylarıyla bilir).
Belgelerin arasına sorumlu müdürün noter onaylı lise diploması örneği
hem sorumlu müdür ve hem de yayın sahibi için birer örnek ikametgah nüfus cüzdanı örneği sabıka kaydı dosyaya eklenir. Yayıncı dernek şirket ya da vakfın ana sözleşmesinden bir örnek (tüzük vakıf senedi vs) dosyaya konur. Ana sözleşmede ‘gazete-dergi vs yayıncılığı’ ifadesinin bulunması gerekir. Yoksa genel kurul toplanıp değişiklik yapılmalıdır.
Dosyaya konacak son belge ise yönetim kurulu kararı…. İlgili şirket dernek yada vakfın yönetim kurulu; yayının periyodu adı sorumlu müdürü dağıtım şekli idare ve baskı yerinin açıkça belirtildiği bir kararı deftere işleyip onaylamalıdır. Örneğin o cümle şöyle kurulabilir:
“Merkezi İstanbul’da olmak üzere şirketimizce günlük bir gazete yayınlanmasına
gazetenin adının “Anadolu” olmasına Anadolu gazetesinin sahipliğini şirketimiz adına Nuri Kolaylı’nın yürütmesine şirket temsilcisinin Çetin Seyhan olmasına sorumlu yazı işleri müdürlüğünün Tayfun Çavuşoğlu tarafından yürütülmesine gazetenin Yay-Sat aracılığıyla dağıtılmasına idare yerinin Babıali Caddesi 45 İstanbul şeklinde ilan edilmesine gazetenin idare merkezinde yayına hazırlandıktan sonra İkitelli Atatürk Cad. N0:40#8242;ta İkizler Matbaası’nda bastırılmasına karar verilmiştir.”
Kendi matbaanız yoksa basım işlemini yaptıracağınız matbaayla sözleşme yapıp dosyaya
koydunuz mu… Artık dilediğiniz gibi yayıncılık yapabilirsiniz….
Son söz
Yasaya göre esas olan ‘bildirim’dir… Yani Cumhuriyet savcılığına başvurarak bizim şirketimizin adı A sorumlusu B adresi C’dir… Adı D olan bir dergi çıkaracağız… Bizi belirttiğimiz adresten bulabilirsiniz… Emre amadeyiz… diyerek bir bildirimde bulunuyorsunuz… Bu bildirimde bulunduğunuz andan itibaren de yayınızı basabilir dağıtabilirsiniz… Yasaya göre; eğer verdiğiniz evraklarda eksiklik varsa ilgili savcılığın yazılı talebi üzerine 15 gün içinde eksiklerinizi giderme olanağına da sahipsiniz.
Çok ciddi uyarı
Bu arada unutmadan… Yukarıdaki yönetim kurulu kararında yer alan her bilgi çok mühimdir… Diğer dergi ya da gazetelerin künyelerini inceleyerek kendi yayınınız için de bir künye oluşturmalı her sayıda mutlaka yayınlamalısınız… Adresi sahibi sorumlu yazı işleri müdürü vs. belli olmayan bir gazete yayınlamanın cezasının her sayı başına 20 milyar liradan (20 bin YTL) başladığını söylersem sanırım ne demek istediğim daha net anlaşılır.
