Tartışmaya katıl

Bir ülkenin ne kadar çok Starbucks’ı varsa o kadar mali sorunu var. Bundan sonraki kriz noktası neresi mi?

İstanbul`daki Starbucks`lara bakın.

• Thomas Friedman`ın uluslararası ilişkiler konusundaki McDonald`s teorisini hatırlıyor musunuz?
• Düşünce şuna dayanıyordu: Eğer iki ülke, orta sınıfı big mac alabilecek düzeyde bir tüketim toplumu olmuşsa, aralarındaki sorunları barışçı bir şekilde çözebilirler.
• Silahlara sarılmak yerine, masaya oturur, happy meal eşliğinde konuları çözümlerler.
• İsrail ve Lübnan arasındaki son nahoş olaylar –ki her ikisinde de McDonald`s var- bu mantığın sonunu getirdi.
• Ben de. aynı düşünce tarzıyla, Uluslararası Ekonomi`nin Starbucks teorisini öneriyorum.
• Bir ülkenin finansal merkezinde ne kadar çok sahte İtalyan markalı frappuccino işletmeleri varsa ülke o kadar çok mali kayıplara uğrayacak demektir.

• Saçma gelebilir ama birlikte bakalım.

• Son krizin kökleri merkezi California, Las Vegas ve Florida olan ulusal gayrımenkul piyasasına ve merkezi New York olan ulusal kredi çılgınlığına dayanıyor.
• Bu iki balonla ilişkilendirilecek tek bir marka ismi seçerseniz bu, Starbucks olur.
• Seattle`da doğan kahve zinciri, yeni gelişen semtleri izledi ve dükkanlar emlakçıların, müşterilerinin buluşma noktası haline geldi. Aynı zamanda büyük kentlerin iş merkezlerinde de mantar gibi çoğaldılar (Sadece Manhattan 200 tane var).
• Starbucks stratejik olarak dükkanlarını büyük yatırım bankalarının giriş katlarına kurdu.
• American finans kapitalizmi gibi Starbucks da sermaye borsalarından besleniyordu.

• Birçok Miamili kondu mimarı gibi, Starbucks da “yap nasıl olsa müşteri gelir” felsefesindeydi.
• Amerika`daki mali kriz geçtiğimiz ay küreselleşti.
• Amerika`nın düşüşü üzerine sevinç gösterileri yapan birçok Asya ve Avrupa hükümeti bankalarının devletleştirmek zorunda kaldılar.

• Bunun kahve fiyatlarıyla ne alakası var?

• Starbucks`ların uluslararası dükkanlarının yerine bakarsanız bazı ilginç noktalar görürsünüz.
• İlk başta, Avustralya`dan İngiltere`ye mali merkezlerde gözle görülür bir Starbucks varlığı fark edilir.
• Birçok yönden Londra, bir hedge fon cenneti olarak Newyork`un küçük bir versiyonuydu. Kentte 256 Starbucks var.
• İspanya`da –ki şu sıralar spekülatif gayrımenkul kriziyle karşı karşıya- 48 dükkan var.
• Çılgın Dubai`de 1.4 milyona 48 dükkan hizmet veriyor. Ve Güney Kore (253) ve Paris (35).
• Ancak yerkürenin birçok yerinde Starbucks bulmak zor. Ve bunlar bankaların yaşadıkları noktalar çünkü mali olarak bankalarını Starbucks ekonomisiyle entegre etmediler.
• Afrika kıtasının tamamı, ki bankaları sıkıntıda değil (Sadece Mısır`da 3 Starbucks var).
• Starbucks`ın olmadığı Orta Afrika`dan da krizle ilgili çok fazla haber gelmedi. Bankaları sıkıntı yaşamış olabilir ama yıkılmadı.
• Mali merkez olan Arjantin`de sadece bir Starbucks var.
• 200 milyon nüfuslu Brezilya`da 14.
• Italya`da da banka batışı olmadı, çünkü banka sektörü uluslar arasında çok aktif değil.
• Oradaki Starbucks dükkanı? Sıfır.
• Banka sistemleri kurtulan birkaç küçük Kuzey Avrupa ülkesi de Starbuck`sız. Danimarka`da 2, Hollanda`da 3 İsveç, Norveç Finlandiya da ise 0.
• Benim teorim şu: Önemli sayıda Starbucks dükkanına sahip olmak, yüksek kafeinli, serbest kapitalizmin göstergesi.
• Bu aynı zamanda, iş yapışın geleneksel formlarını yıkma isteği de.
• Bu teori tamamen kanıtlanmış değil.
• Görece olarak çok Starbucks`ı olan bazı ülkeler -Santiago, Şili (27) gibi- hala güvenli cennetler.
• Oysa sadece 6 Starbucks`ı olan Rusya borsası çöktü.
• Potansiyel kriz alanlarını görmek istiyorsanız. Financial Times ya da Bloomberg tablolarını unutun.
• Sadece Starbucks dükkanlarına bakın.
• Bundan sonraki nokta neresi mi? Geçen hafta İstanbul`daydım.
• Starbucks`ları saymaktan yoruldum. 67 olmuş
• Türkiye`ye bakın.

O zaman buradan şu sonuca varabiliriz;

Küçük esnafın yaptığı yönetim hataları ile dev firmaların ceo larının yaptığı hatalar arasında hiç bir fark yok. Sadece bir bakkal işletme hatası yaparsa bir tek kendi ailesi aç kalıyor , ceo lar hata yapınca devletler aç kalıyor. Zaten aile de bakkalın kendi devleti sayılır. Ceo lara büyük kitlelere hitap eden yöneticiler olarak devlet başkanlarınıda dahil ederek kapsamı genişletebiliriz. Bakkalın da oğlu var belki alım satım yapan.

Bir kültür tarlasında herkesten çok verim alabilen çiftçiyi yönetici yaparsak temel yaklaşımları toplum yönetiminde de aynı sonucu verecektir kanaatim.

Ya da simcity de hep başarılı sonuç alan biri çok güzel belediye başkanı olabilir.

Henüz yeterince üretim yapmadan iyi bir tüketici olmak neticede bakkalı da ülkeyide batırıyor.

Starbuck sımızda Mc Donalt ımızda Burger King imizde yerli yerinde , ama buradan çocuklarına arkadaşlarına yada kendine lüks satın alan kişilerin bu yaşama uygun gelirleri yok henüz ve kullandıkları kartlarında son kuruşlarını harcıyorlar orada, sonuç batak oluyor haliyle. Ama en çok batak işi kredilerde oldu. Hala da bu krediler fütursuzca verilmeye devem ediyor. Geçenlerde 50 milyar TL sermayeli bir şirket için ki bilonçoları da çok mükemmel değil, tam 2 milyon YTL lik yatırım için kredi görüşmesini bankacıların ciddi ciddi yaptığına şahit oldum. Yatırımın garantisine istinaden bile olsa ***ca bir kredi çıkışı olacağı kesin bir durum. Teminatı tam olmayan bir kredi batak kredidir. Mucizeye bağlı kredi vermeye devam eden kuruluşların krizi umursadığına henüz şahit olmuş değilim.

İnsanları mutlu etmek için bir papatyaya bakmak yeterli demekki teknik olarak.

Dünya bu basitliğin farkında olmayan çılgınların elinde çok karanlık bir yer oluyor.