04/06/2008 : 23:17:03
İSO , CE , TSE ve benzeri gibi kriterler vardır ya , çok zamandır bunu düşünüyordum.İnsanın da ölçülebilir kalitesi var mıdır?Bunu ölçecek bir kriter var mıdır?
Ya da insanın kalitesi , kalitelisi olmalı mı?Bu gerekli mi?
İleri dediğimiz , uygar , medeni dediğimiz ülkelerde insanların yaşam standartı bize göre daha özenilesi.Bunun nedenleri tabiiki çok tartışılır.Bu devletlerin dünyadaki kaynakları sömürmelerinden tutun , dünya siyasasına yön vermelerine kadar...Ama benim anlatmak istediğim (konuyla bağlantısı olsa da)bu değil.
Tamamen eşit koşullarda iki adet 1'er dönümlük toprak olduğunu varsıyorum.Bunlardan hangisi daha verimli olur? Üzerinde daha çok çalışılıp daha çok emek harcananı...
Aynı yörede doğmuş iki insanı var sayıyorum...Hangisi daha başarılı olur? Çalışanı...(başarı görece değildir den yola çıkalım)
Bu örneklerde çalışmaya vurgu yaptım.Oysa çalışmak tek başına kaliteyi belirleyemez.
Yine yukarıdaki arazileri işleyecek iki insan olsun.Biri ziraat mühendisi , diğeri ise öylesine toprak eken bir insan olsun.Ziraat mühendisinin ektiği toprak mutlaka daha verimli ve ürünü çok daha bol olacaktır.
Öyleyse bilgi de çok ama çok önemlidir.
Bir eğlence mekanı seçelim...Hepimizin ortak eğlenebileceği bir yer...İçkili olsun...İsteyen içsin...Biraz kafayı boşaltırız...
Eğlenen insanların da kalitesi olur.Burada da elle tutulur biçimde eğlenmeyi bilen ve bilmeyen insanlar görebilirim.Bir yanda konuşup gülen , eğlenmek için orada bulunan insanlar , yine aynı yerde başka bir köşede kavga eden , bağrışan insanlar...
Yerlere tüküren , toplu taşıma araçlarına binerken itişip kakışan , kuyruklara girilmesi gereken yerde arada kaynamaya çalışan ve bunu uyanıklık sayan , trafik kurallarına uymayan , toplumsal yaşamın gerekliliklerini öğrenememiş insanlar...
Bir de yaşadıkları yeri (evini , bahçesini ,iş yerini , kıyafetini ,kişisel bakımını) tertemiz yapan insanlar.Bilerek , bilmediğini öğrenmeye çalışarak ,zorluklar karşısında sonuçta beceremese bile çaba göstererek , yaşama gülen gözlerle bakan insanlar...
Burada bir sürü belirleyici var.Eğitim,toplumların kültürel yapısı,gelenek görenekler,bilgi,çalışma anlayışı gibi...Bütün belirleyiciler bunlar değil.Düşüncelerimin yoğunlaştığı yerler sadece...Bir de moda deyimiyle demografik yapı (çeşitli etnik toplulukların aynı yerde bir arada yaşaması) .
Bir asyalı'nın kültürü ile bir amerikalı'nın kültürü farklı.Yetişmeleri de... Ama gelişimleri ve sosyal yaşamdaki ilerlemeleri neredeyse parallellik gösteriyor.
Aynı biçimde bir ortadoğulunun ve bir afrikalının da farklı.Ama yaşam kalitelerinde , standartlarında ilerleme bir türlü olmuyor.(Burada yine ilerlemenin çok gerekli olup olmadığı da tartışılır)
İlerleme , yüksek yaşam standartı fikrimce tamamen insan kalitesine bağlı.Her şeyde olduğu gibi insanda da kalite olmalı.Kaliteli insanların oluşturduğu bir toplum çok zor sömürülür.Hatta sömürülemez.Yönetimler zaten kaliteli insanlardan oluşacağı için hile yapamaz.Yapmak istese bile yapamaz! Hastahanelerde doğru ve tam hizmet alırız.Doktorlar bizi korkutup gereksiz yere ameliyat ve ilaçlar için avuç dolusu paralar alamaz.Alışverişlerde kazıklayamazlar.Çok güçlü sivil toplum kuruluşları olur...... özlediğimiz her şeye kavuşuruz.Bilim üretiriz ,sanat üretiriz....
Yazım ,biraz Thomas Moore 'un UTOPIA sına benzedi...uzun zaman yazmayınca hasret kaldım :)
Ya da insanın kalitesi , kalitelisi olmalı mı?Bu gerekli mi?
İleri dediğimiz , uygar , medeni dediğimiz ülkelerde insanların yaşam standartı bize göre daha özenilesi.Bunun nedenleri tabiiki çok tartışılır.Bu devletlerin dünyadaki kaynakları sömürmelerinden tutun , dünya siyasasına yön vermelerine kadar...Ama benim anlatmak istediğim (konuyla bağlantısı olsa da)bu değil.
Tamamen eşit koşullarda iki adet 1'er dönümlük toprak olduğunu varsıyorum.Bunlardan hangisi daha verimli olur? Üzerinde daha çok çalışılıp daha çok emek harcananı...
Aynı yörede doğmuş iki insanı var sayıyorum...Hangisi daha başarılı olur? Çalışanı...(başarı görece değildir den yola çıkalım)
Bu örneklerde çalışmaya vurgu yaptım.Oysa çalışmak tek başına kaliteyi belirleyemez.
Yine yukarıdaki arazileri işleyecek iki insan olsun.Biri ziraat mühendisi , diğeri ise öylesine toprak eken bir insan olsun.Ziraat mühendisinin ektiği toprak mutlaka daha verimli ve ürünü çok daha bol olacaktır.
Öyleyse bilgi de çok ama çok önemlidir.
Bir eğlence mekanı seçelim...Hepimizin ortak eğlenebileceği bir yer...İçkili olsun...İsteyen içsin...Biraz kafayı boşaltırız...
Eğlenen insanların da kalitesi olur.Burada da elle tutulur biçimde eğlenmeyi bilen ve bilmeyen insanlar görebilirim.Bir yanda konuşup gülen , eğlenmek için orada bulunan insanlar , yine aynı yerde başka bir köşede kavga eden , bağrışan insanlar...
Yerlere tüküren , toplu taşıma araçlarına binerken itişip kakışan , kuyruklara girilmesi gereken yerde arada kaynamaya çalışan ve bunu uyanıklık sayan , trafik kurallarına uymayan , toplumsal yaşamın gerekliliklerini öğrenememiş insanlar...
Bir de yaşadıkları yeri (evini , bahçesini ,iş yerini , kıyafetini ,kişisel bakımını) tertemiz yapan insanlar.Bilerek , bilmediğini öğrenmeye çalışarak ,zorluklar karşısında sonuçta beceremese bile çaba göstererek , yaşama gülen gözlerle bakan insanlar...
Burada bir sürü belirleyici var.Eğitim,toplumların kültürel yapısı,gelenek görenekler,bilgi,çalışma anlayışı gibi...Bütün belirleyiciler bunlar değil.Düşüncelerimin yoğunlaştığı yerler sadece...Bir de moda deyimiyle demografik yapı (çeşitli etnik toplulukların aynı yerde bir arada yaşaması) .
Bir asyalı'nın kültürü ile bir amerikalı'nın kültürü farklı.Yetişmeleri de... Ama gelişimleri ve sosyal yaşamdaki ilerlemeleri neredeyse parallellik gösteriyor.
Aynı biçimde bir ortadoğulunun ve bir afrikalının da farklı.Ama yaşam kalitelerinde , standartlarında ilerleme bir türlü olmuyor.(Burada yine ilerlemenin çok gerekli olup olmadığı da tartışılır)
İlerleme , yüksek yaşam standartı fikrimce tamamen insan kalitesine bağlı.Her şeyde olduğu gibi insanda da kalite olmalı.Kaliteli insanların oluşturduğu bir toplum çok zor sömürülür.Hatta sömürülemez.Yönetimler zaten kaliteli insanlardan oluşacağı için hile yapamaz.Yapmak istese bile yapamaz! Hastahanelerde doğru ve tam hizmet alırız.Doktorlar bizi korkutup gereksiz yere ameliyat ve ilaçlar için avuç dolusu paralar alamaz.Alışverişlerde kazıklayamazlar.Çok güçlü sivil toplum kuruluşları olur...... özlediğimiz her şeye kavuşuruz.Bilim üretiriz ,sanat üretiriz....
Yazım ,biraz Thomas Moore 'un UTOPIA sına benzedi...uzun zaman yazmayınca hasret kaldım :)